Giải phóng mặt bằng tại Đắk Lắk: không “khoán trắng” cho Công an, lấy đối thoại làm căn cơ
Đưa kinh tế Đắk Lắk bứt phá với mục tiêu tăng trưởng hai con số, đưa các dự án hạ tầng trọng điểm về đích đúng tiến độ - đó là mệnh lệnh hành động. Để tháo gỡ triệt để “nút thắt” giải phóng mặt bằng, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk vừa ban hành Chỉ thị số 29/CT-UBND ngày 14/9/2026 với những chỉ đạo quyết liệt: Giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, đặt quyền lợi chính đáng của Nhân dân làm trung tâm và kiên quyết xóa bỏ tư tưởng “khoán trắng” cho lực lượng công an.
Giai đoạn 2026-2030, Đắk Lắk bước vào chu kỳ phát triển mới với hàng loạt công trình hạ tầng mang tính chiến lược: Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột, đường Hồ Chí Minh đoạn tránh Đông Buôn Ma Thuột, cùng các tổ hợp công nghiệp, năng lượng tái tạo và đô thị hiện đại.
Tuy nhiên, thực tế triển khai thời gian qua cho thấy giải phóng mặt bằng (GPMB) vẫn là “điểm nghẽn” lớn nhất. Tiến độ một số dự án bị kéo dài, phát sinh tranh chấp, khiếu kiện phức tạp. Nguyên nhân không chỉ nằm ở cơ chế giá đất giai đoạn chuyển tiếp hay công tác quản lý đất đai ở cơ sở có nơi còn lỏng lẻo, mà còn ở tâm lý thụ động của một số cấp ủy, chính quyền địa phương khi “phó mặc” việc bảo đảm an ninh, trật tự (ANTT) cho lực lượng công an.
Thay đổi tư duy từ “quản lý hành chính” sang “quản trị kiến tạo và phục vụ”, Chỉ thị số 29/CT-UBND của UBND tỉnh xác định 03 nguyên tắc chỉ đạo xuyên suốt:
Một là, GPMB và bảo đảm ANTT đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của cấp ủy, sự điều hành của chính quyền. Tuyệt đối không “khoán trắng” cho công an. Lực lượng công an giữ vai trò nòng cốt tham mưu, chủ trì phương án ANTT chứ không làm thay công tác vận động, quản lý của chính quyền.
Hai là, công tác GPMB phải công khai, minh bạch, thượng tôn pháp luật. Mọi phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải hài hòa lợi ích, bảo đảm sinh kế lâu dài và quyền lợi hợp pháp cho người dân bị thu hồi đất.
Ba là, lấy tuyên truyền, vận động, thuyết phục và đối thoại công khai làm giải pháp căn cơ. Giải quyết dứt điểm mâu thuẫn ngay từ khi mới phát sinh, không để tích tụ thành “điểm nóng” để các thế lực thù địch lợi dụng kích động.
Để Chỉ thị đi vào cuộc sống, UBND tỉnh Đắk Lắk giao nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị:
- Công an tỉnh: Đánh giá tác động ANTT ngay từ khâu phê duyệt dự án; lập phương án bảo vệ thi công, cưỡng chế chặt chẽ, tuyệt đối không để xảy ra thương vong, va chạm lớn; chủ động đấu tranh xử lý nghiêm các đối tượng lợi dụng dân chủ, dân tộc, tôn giáo để kích động gây rối.
- Các Sở chuyên ngành: Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu bảng giá đất và chính sách đền bù sát thực tế; Sở Tài chính đảm bảo nguồn vốn đền bù kịp thời và tháo gỡ dự án tồn đọng theo Nghị quyết 29/2026/QH16; Sở Xây dựng phải quy hoạch khu tái định cư hoàn chỉnh hạ tầng trước khi thu hồi đất.
- Trách nhiệm Người đứng đầu: Chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm toàn diện trước Chủ tịch UBND tỉnh về tiến độ GPMB và ANTT trên địa bàn. Phải trực tiếp đối thoại, giải quyết khiếu nại của dân ngay từ ban đầu.
- Nghiêm cấm Chủ đầu tư: Không tự ý thỏa thuận ngầm, không thuê các đối tượng bên ngoài đe dọa ép dân giao đất, không thi công khi chưa có quyết định bàn giao mặt bằng hợp pháp.
Chỉ thị số 29/CT-UBND khẳng định thông điệp thưởng - phạt phân minh: Tỉnh sẽ xem xét khen thưởng kịp thời các tập thể, cá nhân có mô hình hay, dân vận khéo; đồng thời xử lý nghiêm minh các hành vi tiêu cực, nhũng nhiễu, cố ý làm trái của cán bộ, công chức trong thi hành công vụ đền bù, quản lý đất đai.
Nâng cao trách nhiệm, siết chặt kỷ cương và đồng hành cùng Nhân dân - đó chính là chìa khóa để Đắk Lắk khơi thông nguồn lực đất đai, tạo đà cho kinh tế địa phương cất cánh bền vững./.
Lê Thủy
