Đắk Lắk tổng kết 7 năm thi hành Luật Tiếp cận thông tin: kết quả, khó khăn và nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới
Trong hơn bảy năm triển khai thi hành Luật Tiếp cận thông tin, tỉnh Đắk Lắk đã đạt được những kết quả quan trọng, khẳng định sự chuyển biến tích cực trong công tác bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của công dân. Ngay sau khi Luật Tiếp cận thông tin và Nghị định số 13/2018/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch triển khai, đồng thời, ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, quán triệt tới các sở, ban, ngành, đoàn thể và UBND các huyện, thị xã, thành phố. Toàn tỉnh đã bố trí trên 180 cán bộ đầu mối chịu trách nhiệm tiếp nhận, xử lý yêu cầu cung cấp thông tin; các cơ quan, đơn vị cũng xây dựng quy chế nội bộ, cập nhật các thông tin, hoạt động có liên quan đến lĩnh vực, địa bàn quản lý theo đúng quy định trên cổng, trang thông tin điện tử, từng bước triển khai có hiệu quả các quy định của Luật Tiếp cận thông tin.
Công tác tuyên truyền về Luật Tiếp cận thông tin được thực hiện với nhiều hình thức linh hoạt như: tổ chức hội nghị, lớp tập huấn, tọa đàm; biên soạn, phát hành sổ tay hỏi – đáp, tờ gấp tìm hiểu pháp luật; đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền trên báo, đài, hệ thống loa cơ sở. Đặc biệt, một số địa phương còn tổ chức phát thanh bằng tiếng Ê Đê, M’nông, tạo điều kiện để đảm bảo phục vụ tốt nhất việc cung cấp các thông tin pháp luật cho người dân.
Theo đó, giai đoạn 2018–2025, các cơ quan hành chính của tỉnh đã tiếp nhận 569.643 yêu cầu cung cấp thông tin, trong đó có tới 569.534 yêu cầu được giải quyết đúng quy định, đạt tỷ lệ trên 99%[1]. Các lĩnh vực phát sinh nhu cầu nhiều nhất là đất đai, môi trường, tư pháp - hộ tịch, xây dựng - quy hoạch, giáo dục và y tế. Thông tin được cung cấp chủ yếu được thực hiện thông qua hình thức trực tiếp tại trụ sở cơ quan, bên cạnh đó, còn qua dịch vụ bưu chính và mạng điện tử. Các trường hợp từ chối cung cấp thông tin đều có văn bản trả lời, nêu rõ lý do, nên trong thời gian qua, trên địa bàn tỉnh không phát sinh khiếu nại, tố cáo. Những con số này cho thấy quyền tiếp cận thông tin của người dân trên địa bàn tỉnh đã được bảo đảm và ngày càng đi vào thực chất.
Tuy nhiên, cùng với những kết quả đạt được, việc thi hành Luật Tiếp cận thông tin trên địa bàn tỉnh vẫn còn những khó khăn nhất định. Cụ thể, một số quy định trong việc cung cấp thông tin còn chung chung, thiếu tiêu chí cụ thể dẫn đến sự lúng túng trong thực hiện. Cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin ở cấp xã, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa còn hạn chế; việc cập nhật, công khai thông tin ở một số cơ quan chưa kịp thời, vẫn còn tình trạng thông tin hết hiệu lực mà chưa được gỡ bỏ. Đội ngũ cán bộ đầu mối phần lớn kiêm nhiệm, chưa được tập huấn chuyên sâu, nên đôi khi còn e ngại khi xử lý yêu cầu tiếp cận. Về phía người dân, vẫn còn một bộ phận chưa nhận thức đầy đủ về quyền tiếp cận thông tin, nhất là ở những nhóm yếu thế, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Từ thực tiễn triển khai, UBND tỉnh kiến nghị Trung ương cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về tiếp cận thông tin theo hướng rõ ràng, đồng bộ và dễ áp dụng hơn. Trong đó, cần quy định cụ thể về phạm vi thông tin công khai, thông tin hạn chế tiếp cận, cũng như tiêu chuẩn, điều kiện đối với cán bộ đầu mối để bảo đảm tính thống nhất trên phạm vi cả nước. Đồng thời, bổ sung chế tài xử lý nhằm nâng cao trách nhiệm của cơ quan, đơn vị, cá nhân trong việc thực hiện Luật. Về phía địa phương, tỉnh xác định phải đẩy mạnh đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, số hóa hồ sơ, xây dựng kho dữ liệu điện tử, đa dạng hóa hình thức công khai để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của Nhân dân. Bên cạnh đó, cần chú trọng tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng cho cán bộ đầu mối; tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến để nâng cao nhận thức của người dân; đồng thời, gắn kết quả thực hiện quyền tiếp cận thông tin với đánh giá cải cách hành chính và sự hài lòng của công dân, doanh nghiệp.
Có thể thấy, sau hơn bảy năm triển khai thi hành, Luật Tiếp cận thông tin đã và đang từng bước đi vào đời sống, trở thành công cụ quan trọng để người dân thực hiện quyền làm chủ, đồng thời, tạo động lực để chính quyền các cấp ở Đắk Lắk đổi mới phương thức hoạt động theo hướng công khai, minh bạch. Những kết quả đạt được là nền tảng để tỉnh tiếp tục phát huy, đồng thời khắc phục những khó khăn, vướng mắc, hướng tới xây dựng một nền hành chính phục vụ, lấy người dân làm trung tâm, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững trong giai đoạn tới./.
Thu Hà
[1] Số liệu từ Báo cáo số 077/BC-UBND ngày 03/09/2025 của UBND tỉnh Đắk Lắk
